Nie tylko diabeł tkwi w szczegółach, ale również wiele świetnych opowieści. I to opowieści niekoniecznie z piekła rodem, lecz rodem ze znakomitego fotoreportażu. Zresztą nie tylko fotoreportażu, ale również fotografii ślubnej, podróżniczej i wielu innych. Zajrzyj do tego artykułu, aby dowiedzieć się, jak wykorzystywać fotografię detali, aby bardziej świadomie opowiadać różne historie, opisywać odwiedzane miejsca i ogólnie wzbogacić swoje serie zdjęć.
Po co używać zdjęć detali w fotografii reportażowej, ślubnej itp.?
W fotoreportażu, fotografii ślubnej czy podróżniczej pierwsze na myśl przychodzą kadry pokazujące całe wydarzenie, ludzi, zaglądające za kulisy, czy umiejscawiające widzów w samym centrum wydarzeń. I właśnie na sile takich kadrów bazuje… siła detali. W zestawieniu z takimi kadrami stanowią mocną przeciwwagę, przerywnik, pozwalający na spojrzenie na daną sytuację w zupełnie inny sposób. Mogą dzięki temu intrygować, pokazywać jakieś zupełnie inne konteksty, wprowadzać w atmosferę, pokazywać coś, co mniej wnikliwemu obserwatorowi mogłoby umknąć i wiele więcej.
Dłonie pracującej osoby – klasyczny przykład zastosowania detalu w fotografii reportażowej czy portretowej. / fot. Mikołaj Konkiewicz
Kurz na dłoniach, kształt rzeźbionych naczyń zestawiony z fakturą skóry, trzymany w ręku papier ścierny – to nie tylko pokazanie, jak wygląda tworzenie glinianych naczyń, ale również opisywanie specyfiki takiej pracy twórczej, dostrzeganie kolejnej warstwy znaczeniowej, takiej jak np. obcowanie z materiałem. Zresztą, zabieg budowania narracji i atmosfery poprzez szczegóły jest jednym z podstawowych narzędzi literatury. Zwróć uwagę, ile szczegółów opisuje narrator, które nawet czasami mogą wydawać się nieistotne, aby umieścić Cię w odpowiedniej atmosferze świata przedstawionego i danej sceny. Fotografia pokazuje wiele z tych elementów wprost, w obrębie kadru, ale to nie znaczy, żeby zapominać o świadomym operowaniu detalami.
Praktyczne zastosowanie detali w fotografii
Spójrz na kilka poniższych przykładów wykorzystania detali w fotografii. Jak widzisz, można po nie sięgać na wiele różnych sposobów – od fotografii reportażowej skupiającej się na faktach, po abstrakcyjne formy w fotografii artystycznej.
Czasami zdjęcie detalu działa tylko w kontekście danej serii obrazów czy rozpoznania, o jaką sytuację chodzi. Tutaj taki przykład – skupienie się na prostych, dosyć banalnych narzędziach w zestawieniu z tworzeniem niecodziennych, artystycznych form. / fot. Mikołaj Konkiewicz
Innym razem detal ma po prostu praktyczne zastosowanie – w czasie wydarzenia wykonywano okolicznościowe koszulki, w taki i taki sposób. Nie ma tutaj raczej drugiego dna, jest raczej wartość użytkowa zdjęcia. Co oczywiście mu nie umniejsza, wskazuje jedynie na świadomość różnych zastosowań takich ujęć. / fot. Mikołaj Konkiewicz
Detale potrafią być też bardzo plastyczne i atrakcyjne wizualnie. Mogą też uabstrakcyjniać scenę, na chwilę „wyciągać” ją z kontekstu, aby przyciągnąć uwagę widzów lub – jeśli znajdują się wewnątrz serii – przytrzymać ją. Oczywiście jednocześnie takie kadry mogą pełnić także inne wspomniane przeze mnie funkcje. / fot. Mikołaj Konkiewicz
Detal może tworzyć abstrakcję, bądź zmieniać kontekst oglądanych obiektów, przykładowo przywołując na myśl galaktyki. / fot. Mikołaj Konkiewicz
Inne zastosowania detali w fotografii
Jakie jeszcze znaczenie może mieć wykorzystywanie fotoreportażu i innych gatunkach fotografii:
- Dokumentacyjne – często widoczne w fotografii ślubnej, gdzie kluczową rzeczą jest sfotografowanie obrączek, spinek, szczegółów dekoracji itp.
- Ukazywanie szczegółów, które zostałyby przegapione – klasyczne przykłady to spływająca łza po policzku. Może to też odnosić się do fragmentów narzędzi, konstrukcji, budynku itp., którym fotografia pomaga się przyjrzeć. Nie mam na myśli tutaj stricte makrofotografii, ale raczej zbliżenie się do tych elementów tak, aby móc je obejrzeć, zastanowić się nad nimi.
- Pokazanie nastawienia – przykładowo sfotografowanie jakiejś pamiątki w miejscu pracy może pokazać, że pomimo wymagających warunków panujących w zakładzie, pracownicy lubią to miejsce.
- Personalizacja – niejako związane z poprzednim punktem. Bazując na przykładzie z miejscem pracy, szczegóły mogą odróżniać stanowiska, dając do zrozumienia, że zakład to miejsce łączące wiele różnych ludzi, chociaż może to znikać pod uniformami itp.
Podsumowanie
Oczywiście tych wszystkich zastosowań jest jeszcze więcej i chociaż ich wyłapywanie opiera się często na intuicji, to często także wymaga paradoksalnie szerszego spojrzenia, w jakim kontekście jest pokazywany detal, jak spaja historię itp. Warto też podkreślić, że detalami warto uzupełniać serie zdjęć także w fotografii krajobrazowej, architektury, wnętrz itp. Zajrzyj do poniższego mojego poniższego, który jest co prawda związany z fotografią makro, ale pozwala na sprzętowe spojrzenie na kwestię fotografowania detali.
